نظام الدين ڪٽوهر
سينيئر رڪن
ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ .
ﻗﺮﺁﻥ ﻣﺠﻴﺪ ۾ ﺍﻧﻬﻦ ﻣﺎﮢﻬﻦ ﮐﻲ ڪﺎﻣﻴﺎﺑﻲ ﺟﻲ ﺑﺸﺎﺭﺕ ﻣﻠﻴﻞ ﺁﻫﻲ ﺟﻦ ﺍﻳﻤﺎﻥ ﺁﻧﺪﻭ
۽ ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ ڪﻴﺎ .
ﺍﻳﻤﺎﻥ ﮀﺎ ﺁﻫﻲ؟ ﻋﻘﻠﻲ ﺗﻨﺎﻇﺮ ﺳﺎﻥ ﺍﻳﻤﺎﻥ ﺟﻮ ﻣﻄﻠﺐ ﺁﻫﻲ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ ڪﺮﮠ، ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ
ﻳﻌﻨﻲ ﺍﻟﻠﻪ ﺟﻲ ﺫﺍﺕ ﺗﻲ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ ڪﺮﻱ ﺍﻥ ﺟﻲ ﻭﺣﺪﺍﻧﻴﺖ، ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ، ﻃﺎﻗﺖ ﮐﻲ
ﺗﺴﻠﻴﻢ ڪﺮﻱ . ﺍﻥ ﮐﺎﻥ ﭘﻮﺀ ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ ڪﺮﻱ، ﻋﻤﻞ ﻣﻄﻠﺐ ڪﻢ، ڪﺎﺭڪﺮﺩﮔﻲ .
ﺻﺎﻟﺢ ﺻﻠﺢ ﻣﺎﻥ ﻭﺭﺗﻞ ﺁﻫﻲ ﺟﻨﻬﻦ ﺟﻮ ﻣﻔﻬﻮﻡ ﺁﻫﻲ ﺑﻼ ﺍﺧﺘﻼﻑ ﻳﺎ ﻣﺘﻔﻘﻪ ﻳﺎ
ﺭﺍﺿﭙﻲ ﻭﺍﺭﺍ. ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ ﻣﺎﻥ ﻣﺮﺍﺩ ﺍﻫڙﺍ ﻋﻤﻞ (ڪﻢ \ ڪﺎﺭڪﺮﺩﮔﻲ) ﺟﻴڪﻲ ﭘﻮﺭﻱ
ﺍﻧﺴﺎﻧﻴﺖ ﻻﺀ ﻣﻌﺎﺷﺮﻱ ﻻﺀ ﻓﺎﺋﺪﻱ ﻣﻨﺪ ﻫﺠﻦ، ﺟﻦ ﮐﺎﻥ ڪﻨﻬﻦ ﮐﻲ ڪﻮ ﺑﻪ ﺍﻳﺬﺍﺀ ﻧﻪ
ﺍﭼﻲ ﺟﻦ ۾ ڪﻮ ﺑﻪ ﺑﺮﺍﺋﻲ ﻧﻪ ﻫﺠﻲ ﺍﻫﻲ ڪﻢ ڪﻨﺪڙ ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺋﻲ ﻣﻨﺰﻝ ﻣﺮﺍﺩ
ﻣﺎﮢﻴﻨﺪﺍ. ﻣﻨﻬﻨﺠﻲ ﻧﻈﺮ ۾ ﺟﻴڪﻲ ڪﻢ ﺁﻫﻦ ﺍﻫﻲ ﻋﺎﻡ ﭜﻼﺋﻲ ﻭﺍﺭﺍ ڪﺠﻪ ﻫﻴﭟ
ڏﺟﻦ ﭤﺎ.
.1 ﮐﻮﻩ ﮐﻮٽﺎﺋﮡ \ﻧﻠڪﺎ ﭘﻤﭗ ﻫﮣﺎﺋﮡ ﺭﺳﺘﻦ ﺗﻲ
2 ﮔﺬﺭﮔﺎﻫﻦ ﻭٽ ﻭﮠ ﭘﻮﮐﺎﺋﻲ ﭘﺎﮢﻲ ﺭﮐﮡ
.3 ﻣﺮﻳﺾ ﺟﻮ ﻋﻴﺎﺩﺕ ڪﺮﻱ ﻣﺎﻟﻲ ﻣﻌﺎﻭﻧﺖ ڪﺮﮠ
.4 ﻏﺮﻳﺒﻦ ﺟﻮ ﻣﺪﺩ ڪﺮﻱ ﻣﺎﻟﻲ ﺳﻬﺎﺋﺘﺎ ڪﺮﮠ۽ ﺗڪﻠﻴﻒ ﻭﻗﺖ ڪﻢ ﺍﭼﮡ
.5 ﺻﺤﺖ، ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻻﺀ ﺳﻬﻮﻟﻴﺎﺕ ﻋﺎﻡ ڪﺮﮠ
.6ﻳﺘﻴﻤﻦ ﻣﺴڪﻴﻨﻦ ﮐﻲ ﻣﺎﻧﻲ ﮐﺎﺭﺍﺋﮡ
۽ ﭔﻴﺎ ڪﺠﻪ ﺍﻫڙﺍ ڪﻢ ﺁﻫﻦ ﺟﻦ ﮐﺎﻥ ڪﻨﻬﻦ ﮐﻲ ﺑﻪ ﻧﻈﺮﻳﺎﺗﻲ ﻳﺎ ﺟﺎﺋﺰ ﺍﺧﺘﻼﻑ ﻧﻪ
ﻫﺠﻲ ﺍﻫﻲ ﻋﻤﻞ ﺋﻲ ﺻﺎﻟﺢ ﺁﻫﻦ. ﭘﺮ ﺍﻫﻲ ڪﻢ ﻋﺼﺒﻴﺖ، ﺗﺒﻘﺎﺗﻲ ، ﻧﻈﺮﻳﺎﺗﻲ ﻣﻔﺎﺩﻥ
ﮐﺎﻥ ﭘﺎڪ ﻫﺠﻦ
ﻗﺮﺁﻥ ﻣﺠﻴﺪ ۾ ﺍﻧﻬﻦ ﻣﺎﮢﻬﻦ ﮐﻲ ڪﺎﻣﻴﺎﺑﻲ ﺟﻲ ﺑﺸﺎﺭﺕ ﻣﻠﻴﻞ ﺁﻫﻲ ﺟﻦ ﺍﻳﻤﺎﻥ ﺁﻧﺪﻭ
۽ ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ ڪﻴﺎ .
ﺍﻳﻤﺎﻥ ﮀﺎ ﺁﻫﻲ؟ ﻋﻘﻠﻲ ﺗﻨﺎﻇﺮ ﺳﺎﻥ ﺍﻳﻤﺎﻥ ﺟﻮ ﻣﻄﻠﺐ ﺁﻫﻲ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ ڪﺮﮠ، ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ
ﻳﻌﻨﻲ ﺍﻟﻠﻪ ﺟﻲ ﺫﺍﺕ ﺗﻲ ﺍﻋﺘﺒﺎﺭ ڪﺮﻱ ﺍﻥ ﺟﻲ ﻭﺣﺪﺍﻧﻴﺖ، ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ، ﻃﺎﻗﺖ ﮐﻲ
ﺗﺴﻠﻴﻢ ڪﺮﻱ . ﺍﻥ ﮐﺎﻥ ﭘﻮﺀ ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ ڪﺮﻱ، ﻋﻤﻞ ﻣﻄﻠﺐ ڪﻢ، ڪﺎﺭڪﺮﺩﮔﻲ .
ﺻﺎﻟﺢ ﺻﻠﺢ ﻣﺎﻥ ﻭﺭﺗﻞ ﺁﻫﻲ ﺟﻨﻬﻦ ﺟﻮ ﻣﻔﻬﻮﻡ ﺁﻫﻲ ﺑﻼ ﺍﺧﺘﻼﻑ ﻳﺎ ﻣﺘﻔﻘﻪ ﻳﺎ
ﺭﺍﺿﭙﻲ ﻭﺍﺭﺍ. ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ ﻣﺎﻥ ﻣﺮﺍﺩ ﺍﻫڙﺍ ﻋﻤﻞ (ڪﻢ \ ڪﺎﺭڪﺮﺩﮔﻲ) ﺟﻴڪﻲ ﭘﻮﺭﻱ
ﺍﻧﺴﺎﻧﻴﺖ ﻻﺀ ﻣﻌﺎﺷﺮﻱ ﻻﺀ ﻓﺎﺋﺪﻱ ﻣﻨﺪ ﻫﺠﻦ، ﺟﻦ ﮐﺎﻥ ڪﻨﻬﻦ ﮐﻲ ڪﻮ ﺑﻪ ﺍﻳﺬﺍﺀ ﻧﻪ
ﺍﭼﻲ ﺟﻦ ۾ ڪﻮ ﺑﻪ ﺑﺮﺍﺋﻲ ﻧﻪ ﻫﺠﻲ ﺍﻫﻲ ڪﻢ ڪﻨﺪڙ ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺋﻲ ﻣﻨﺰﻝ ﻣﺮﺍﺩ
ﻣﺎﮢﻴﻨﺪﺍ. ﻣﻨﻬﻨﺠﻲ ﻧﻈﺮ ۾ ﺟﻴڪﻲ ڪﻢ ﺁﻫﻦ ﺍﻫﻲ ﻋﺎﻡ ﭜﻼﺋﻲ ﻭﺍﺭﺍ ڪﺠﻪ ﻫﻴﭟ
ڏﺟﻦ ﭤﺎ.
.1 ﮐﻮﻩ ﮐﻮٽﺎﺋﮡ \ﻧﻠڪﺎ ﭘﻤﭗ ﻫﮣﺎﺋﮡ ﺭﺳﺘﻦ ﺗﻲ
2 ﮔﺬﺭﮔﺎﻫﻦ ﻭٽ ﻭﮠ ﭘﻮﮐﺎﺋﻲ ﭘﺎﮢﻲ ﺭﮐﮡ
.3 ﻣﺮﻳﺾ ﺟﻮ ﻋﻴﺎﺩﺕ ڪﺮﻱ ﻣﺎﻟﻲ ﻣﻌﺎﻭﻧﺖ ڪﺮﮠ
.4 ﻏﺮﻳﺒﻦ ﺟﻮ ﻣﺪﺩ ڪﺮﻱ ﻣﺎﻟﻲ ﺳﻬﺎﺋﺘﺎ ڪﺮﮠ۽ ﺗڪﻠﻴﻒ ﻭﻗﺖ ڪﻢ ﺍﭼﮡ
.5 ﺻﺤﺖ، ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻻﺀ ﺳﻬﻮﻟﻴﺎﺕ ﻋﺎﻡ ڪﺮﮠ
.6ﻳﺘﻴﻤﻦ ﻣﺴڪﻴﻨﻦ ﮐﻲ ﻣﺎﻧﻲ ﮐﺎﺭﺍﺋﮡ
۽ ﭔﻴﺎ ڪﺠﻪ ﺍﻫڙﺍ ڪﻢ ﺁﻫﻦ ﺟﻦ ﮐﺎﻥ ڪﻨﻬﻦ ﮐﻲ ﺑﻪ ﻧﻈﺮﻳﺎﺗﻲ ﻳﺎ ﺟﺎﺋﺰ ﺍﺧﺘﻼﻑ ﻧﻪ
ﻫﺠﻲ ﺍﻫﻲ ﻋﻤﻞ ﺋﻲ ﺻﺎﻟﺢ ﺁﻫﻦ. ﭘﺮ ﺍﻫﻲ ڪﻢ ﻋﺼﺒﻴﺖ، ﺗﺒﻘﺎﺗﻲ ، ﻧﻈﺮﻳﺎﺗﻲ ﻣﻔﺎﺩﻥ
ﮐﺎﻥ ﭘﺎڪ ﻫﺠﻦ